AI voor advocaten: cliëntdossiers en geheimhouding

AI voor advocaten draait op kantoor bijna altijd om dezelfde vraag: kun je een cliëntdossier uploaden in een AI-chat zonder je geheimhoudingsplicht uit de Advocatenwet of de AVG te schenden? Ja, dat kan, zolang de aanbieder je gegevens binnen Europa verwerkt onder een verwerkersovereenkomst volgens artikel 28 AVG, je bestanden nooit gebruikt om modellen te trainen en je als advocaat zelf de uitkomst controleert. Daarvoor hebben wij DentroChat gebouwd: alles draait op Europese servers en niets uit je chats of geüploade stukken wordt gebruikt voor training, zodat je lange processtukken kunt samenvatten of een eerste concept kunt schrijven zonder dat cliëntinformatie op straat belandt.
Mag een advocaat AI gebruiken voor cliëntdossiers?
Ja, mits je als advocaat zelf aan het stuur blijft en de kernwaarden uit artikel 10a van de Advocatenwet bewaakt. De Nederlandse orde van advocaten (NOvA) heeft hiervoor de Aanbevelingen AI in de advocatuur gepubliceerd. De boodschap van de NOvA is duidelijk: AI is een handig hulpmiddel, maar de advocaat blijft altijd zelf verantwoordelijk voor het advies en de controle op fouten.
Ook de Europese balieorganisatie CCBE waarschuwt in haar gids over generatieve AI voor advocaten voor hallucinaties. Taalmodellen verzinnen nog geregeld uitspraken of ECLI-nummers die er op het eerste gezicht echt uitzien, dus elke vindplaats moet in de originele bron worden nagekeken.
Waarom het beroepsgeheim strenger is dan alleen de AVG
In een advocatenpraktijk werk je met stukken die onder de geheimhoudingsplicht van artikel 11a Advocatenwet en het verschoningsrecht vallen. Het schenden van je beroepsgeheim is bovendien strafbaar gesteld in artikel 272 van het Wetboek van Strafrecht.
Omdat een taalmodel niet kan rekenen op end-to-end versleutelde tekst, moet de server van de AI-aanbieder het document technisch kunnen lezen om je vraag te beantwoorden. De NOvA merkt in haar aanbevelingen terecht op dat gratis of goedkope consumententools je data vaak gebruiken om hun modellen verder te trainen. Voordat je een cliëntbestand uploadt, moet je daarom drie dingen nagaan:
- In welk land de servers staan en onder welk recht het moederbedrijf van de aanbieder valt.
- Of je een verwerkersovereenkomst volgens artikel 28 AVG hebt waarin modeltraining op jouw invoer is uitgesloten.
- Of je bestanden en gesprekken zelf definitief kunt verwijderen zodra een zaak wordt afgesloten.
Wat de AI-verordening en de markt laten zien
Naast de regels van de NOvA spelen nog twee punten mee voor Nederlandse kantoren:
- AI-geletterdheid onder de AI Act: sinds 2 februari 2025 verplicht artikel 4 van de Europese AI-verordening organisaties die AI inzetten om te zorgen dat hun medewerkers voldoende kennis hebben van de werking en risico’s van AI. De NOvA sluit daar in haar aanbevelingen onder de kernwaarde deskundigheid direct bij aan.
- Druk op uren en efficiëntie: volgens het CEPEJ-evaluatierapport 2024 van de Raad van Europa telt Europa gemiddeld 180 advocaten per 100.000 inwoners (cijfers over 2022). Kantoren zoeken dus logischerwijs naar manieren om sneller door grote dossiers heen te komen, zolang de vertrouwelijkheid maar niet in gevaar komt.
Korte checklist voor je kantoor
- Stel een kort AI-beleid op voor kantoor zodat iedereen weet welke AI-tools zijn toegestaan en voor welke werkzaamheden.
- Anonimiseer namen van cliënten en wederpartijen wanneer die niet nodig zijn voor je vraag aan de AI.
- Controleer elk wetsartikel en elke uitspraak in een officiële juridische bron voordat je een processtuk of advies verstuurt.
- Wees richting je cliënt transparant over hoe je kantoor met AI-tools en vertrouwelijke gegevens omgaat, zoals de NOvA aanraadt.
Hoe DentroChat hierin past
DentroChat draait op servers in Europa en gebruikt je chats en geüploade documenten nooit om AI-modellen te trainen. Je bestanden blijven in je eigen workspace staan totdat jij ze verwijdert. Voor kantoren met meerdere medewerkers biedt DentroChat Business een verwerkersovereenkomst volgens artikel 28 AVG en een auditlogboek. Al onze technische subverwerkers staan openbaar op onze subprocessorpagina, zodat je direct kunt controleren welke Europese partijen betrokken zijn.
DentroChat is een algemene AI-assistent voor tekst en documenten en vervangt geen juridische databank of de inhoudelijke controle door de advocaat. Wil je precies lezen hoe wij met geüploade bestanden omgaan, bekijk dan ons artikel over AI voor vertrouwelijke documenten.
Veelgestelde vragen
Mag ik een gewoon ChatGPT-account gebruiken voor cliëntdossiers?
Gewone consumentenaccounts gebruiken je prompts vaak om hun modellen te verbeteren als je de instellingen niet aanpast, en ze bieden geen verwerkersovereenkomst of waarborgen voor het verschoningsrecht. Gebruik zulke accounts daarom niet voor echte cliëntstukken.
Moet ik mijn cliënt vertellen dat ik AI gebruik?
In Nederland is er geen harde wettelijke plicht zoals in Italië, waar artikel 13 van Wet 132/2025 dat voorschrijft. Wel adviseert de NOvA om transparant te zijn tegenover cliënten over het gebruik van AI.